Τα παιδιά δεν θέλουν γονείς, θέλουν μαμά και μπαμπά!

Ευλογία το να είσαι γονιός, να φέρνεις ζωή στον κόσμο. Ευλογία να σου δίνεται η ευκαιρία να αναθρέψεις και να καθοδηγήσεις ένα νέο ακατέργαστο κομμάτι σου, την ευκαιρία σου να επανορθώσεις για όλα εκείνα, που δεν σου δόθηκε ή δεν σου έδωσαν την ευκαιρία να κάνεις ή να μην κάνεις. Ένα πολύτιμο κομμάτι σου, που με αμέριστη προσοχή και φροντίδα έχεις την αξίωση να προστατέψεις και να επιτρέψεις να ολανθίσει χαράσσοντας, όμως, το δικό του δρόμο. Κι όλα αυτά, ενώ είσαι τόσο άπειρος κι απροετοίμαστος για τη λήψη μιας τόσο μεγάλης ευθύνης, όταν ξαφνικά κρατάς στα χέρια σου μία ψυχή, που σου στάλθηκε χωρίς οδηγίες χρήσης, με μόνο σύμμαχο το ένστικτο σου.

Γιατί όμως γινόμαστε γονείς; Είμαστε όλοι φτιαγμένοι γι’ αυτό; Κάνουμε όντως ότι καλύτερο για τα παιδιά μας με κίνητρο την απεριόριστη αγάπη μας για αυτά ή στην πραγματικότητα, ακόμη κι όταν ενσαρκώνουμε αυτό το ρόλο, το  συστατικό στοιχείο «Εγώ», που εκ φύσεως έχουμε ριζωμένο στα σπλάχνα, υπερνικά τη γονική ανιδιοτέλεια;

Η πιο ακράδαντη απόδειξη ότι το Εγώ δεν υποκλίνεται υποτακτικά ούτε κατ’ εξαίρεση στην περίπτωση αυτή, είναι το γεγονός ότι οι πρώτες σκέψεις, που δημιουργούνται στους περισσότερους ανθρώπους, όταν τίθενται τέτοια ζητήματα, είναι ελαφρυντικά για τους ίδιους και ‘κατηγορώ’ προς εκείνον, που τα έθεσε και το πιθανότερο είναι να μην έχει βιώσει την εμπειρία του τί σημαίνει να μεγαλώνεις παιδιά! Στην πραγματικότητα, όμως, ενδόμυχα όλοι γνωρίζουν ότι υπήρξαν στιγμές, που καταχράστηκαν την ιδιότητα αυτή και σίγουρα διέγνωσαν λάθη σε παρορμητικές συμπεριφορές κι επιλογές τους. Αναπόφευκτο, καθώς παραμένουν άνθρωποι και στην τελική  ‘ο αναμάρτητος πρώτος τον λίθο βαλέτω’. Το σημαντικό, όμως, είναι ερωτήματα σαν κι αυτά να αποτελούν τροφή σκέψης και προβληματισμού, όχι με στόχο την αποδοκιμασία κάποιου στο ρόλο, που ανέλαβε, αλλά για να τον βελτιώνει και κατ’ επέκταση να εισπράττει μέσα από αυτόν, ιδίως σε ότι έχει να κάνει με τη σχέση με το παιδί του.

Βασικός στόχος κάθε γονέα είναι να καταφέρει να αναπτύξει μια σχέση με τα παιδιά του, που θα ξεπερνά τις τυπικότητες και τα ταμπού, που οριοθετούν με πρέπει τις μεταξύ τους επαφές κι ελευθερίες, κατάλοιπο πεπαλαιωμένων αντιλήψεων άλλων εποχών και κοινωνιών. Η πολιτισμική μας κληρονομιά μας επιβαρύνει με στερεότυπες αντιλήψεις, που φιλτράρονται και μέσω θρησκευτικών πεποιθήσεων και περνούν σε εμάς ως δόγματα. Χαρακτηριστικό παράδειγμα το «Οφείλεις να σέβεσαι τους γονείς σου.» Μια φράση πολύ σωστή, εξαιρώντας το αρχικό ρήμα, στην οποία, όμως, επαναπαύονται οι άνθρωποι και ξεχνούν ότι σε αυτή τη ζωή τα πάντα κερδίζονται, δεν απαιτούνται! Στο βωμό τέτοιων φράσεων έχει ισοπεδωθεί κάθε μορφής ανιδιοτέλεια ξεχνώντας ότι όλες οι ανθρώπινες σχέσεις, ακόμη κι οι οικογενειακές, για να λειτουργήσουν αρμονικά πρέπει να είναι αμφίδρομες κι ο σεβασμός, όπως κι η εκτίμηση, πρέπει να υπάρχει από και προς τις δύο πλευρές. Ας μην ξεχνάμε ότι ο άνθρωπος είναι σε θέση να αναπαράγει ότι έχει βιώσει!

Βάσει αυτού, αντιλαμβάνεται κανείς πόσο θεμελιώδης είναι για την ανάπτυξη της προσωπικότητας του παιδιού η αντιμετώπιση, που λαμβάνει από τους γονείς του. Πολλές φορές, κάτι τέτοιο στην πράξη αποδεικνύεται δυσκολότερο απ’ όσο φαντάζει, για τον απλούστατο λόγο ότι προσωπικές αντιλήψεις και βιώματα, όπως επίσης και τα προβλήματα της καθημερινότητας δυσκολεύουν το εν λόγω έργο. Για ένα παιδί η αποδοχή κι η αγάπη της οικογένειας του είναι το πιο σημαντικό πράγμα στον κόσμο. Τη στιγμή, που εκείνοι προσπαθούν να είναι οι καλύτεροι γονείς παρέχοντας του μία ευκολότερη ζωή μεριμνώντας και για το μέλλον του, εκείνα χρειάζονται απλά μία μαμά κι έναν μπαμπά! Πράγμα, που σημαίνει ότι είναι ιδιαίτερα σημαντικό να του παρέχουν συναισθηματικά ταυτόχρονα με μία αξιοπρεπή επιβίωση προσπαθώντας να διαχειριστούν το βάρος των πολλών ευθυνών, αποφεύγοντας έτσι παρεπόμενες εντάσεις και προβλήματα στην οικογενειακή εστία, που λειτουργούν αρνητικά στην ψυχοσύνθεση του.

Η ψυχοσύνθεση αυτή είναι απαραίτητο να βρίσκεται πάντα στο επίκεντρο της προσοχής των γονέων, καθώς ο τρόπος, που θα αντιμετωπίζει ένα παιδί τους ανθρώπους και τις καταστάσεις στο παρόν, αλλά και στη μετέπειτα ζωή του, όπως κι η εικόνα, που θα έχει κι όσα θα διεκδικεί για τον εαυτό του, στηρίζεται σε μεγάλο βαθμό στην αντιμετώπιση, που έχει λάβει απ’ το οικογενειακό περιβάλλον. Η αποδοκιμασία, για παράδειγμα, είναι ένα απ’ τα σημαντικότερα σφάλματα, γιατί ακόμη κι όταν ένα παιδί διαπράξει κάτι ‘κακό’ δεν αναζητά το γονιό- κριτή, που θα τον καταδικάσει, αλλά εκείνον, που θα του δείξει το σωστό ‘αγκαλιάζοντας’ το. Αν, κατά την προσπάθεια επιβολής, του επιτίθεται στοχεύοντας στα τρωτά του σημεία, ακούσια καταφέρνει να το κάνει να  θεωρεί για τον εαυτό του δεδομένες παρόμοιες συμπεριφορές, να λειτουργεί ενοχικά και να μην έχει την αυτοπεποίθηση και την αυτοεκτίμηση, που του αξίζουν.

Και κάπως έτσι, όταν οι σκέψεις γίνονται προβληματισμοί, τα ενοχλητικά στο άκουσμα αρχικά ερωτήματα αποκτούν βαρύτητα κι έρχονται στο προσκήνιο για να δώσουν τη δική τους απάντηση. Χρησμένοι μικροί θεοί, οι άνθρωποι έχουμε το θείο δώρο της διαιώνισης του είδους, της δημιουργίας τέκνων κατ’ εικόνα και καθ’ ομοίωση μας. Κατ’ επέκτασην, είμαστε όλοι εν δυνάμει γονείς κι εφοδιασμένοι εκ φύσεως με το μητρικό-πατρικό ένστικτο, ώστε να ενσαρκώσουμε το δύσκολο αυτό ρόλο. Όσο, όμως, σκληρό κι αν ακούγεται δεν είναι όλοι γεννημένοι για να αναλάβουν ένα τέτοιο ρόλο, τον οποίο κάποιοι μάλιστα δεν επιθυμούν να διαδραματίσουν, όχι γιατί δεν αποτελεί χαρακτηριστικό της ανθρώπινης φύσης τους, αλλά της προσωπικότητας τους, γεγονός που επιβεβαιώνεται όταν αποφασίζουν να δημιουργήσουν την ευθύνη, αλλά όχι και να την αναλάβουν. Όσο για όλα αυτά τα κοινότυπα σφάλματα, στα οποία είναι δυνατόν να υποπέσει κανείς, έχουν ως κύρια αιτία το γεγονός ότι στην πραγματικότητα δεν είμαστε συνειδητοποιημένοι σχετικά με το  γιατί φέρνουμε παιδιά στον κόσμο, ούτε σχετικά με τα κριτήρια του πότε και με ποιον δημιουργούμε οικογένεια. Όλα είναι βασισμένα σε κοινωνικά στερεότυπα κι άγραφους νόμους, που μας γαλουχούν με ιδέες, όπως ότι ο καθένας μας πρέπει να οφείλει κι όχι απλά να χαρίζει και να διεκδικεί, ακόμη και στην πιο ξεχωριστή σχέση, αυτή ανάμεσα στου δημιουργού  και του πολύτιμου γεννήματος του.

Συνεπώς, στο περίπλοκο αυτό ζήτημα, που αντιμετωπίζουμε όλοι, αλλά καθημερινά προσπερνάμε ως δεδομένο ενσαρκώνοντας τον έναν από τους δύο ρόλους ή και τους δύο ταυτόχρονα, καλούμαστε να σταθούμε αντάξιοι των απαιτήσεων έχοντας μοναδικό εφόδιο την αμέριστη αγάπη, που μας διακατέχει. Όσο και να μεγαλώσει κανείς ποτέ δε χάνει την ιδιότητα του παιδιού, αυτή που αυτόματα του αποδόθηκε με την πρώτη ανάσα του στον κόσμο, αλλά αντίθετα κερδίζει και μία νέα, του δημιουργού μιας ακόμη πνοής . Εκείνο, λοιπόν, που συνιστά και ξεχωρίζει τον επιτυχημένο γονιό δεν είναι το αλάθητο, αλλά η παραδοχή κι η πραγματική επιθυμία να αποκτήσει αυτό τον ξεχωριστό τίτλο, του μπαμπά και της μαμάς!

Δέσποινα Κρικέλη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ